Organizmy zmodyfikowane genetycznie w skrócie GMO (ang. Genetically modified organisms) lub organizmy transgeniczne to organizmy, których geny zostały celowo zmienione przez człowieka. Według Art. 3 Ustawy z dnia 22 czerwca 2001 roku o organizmach genetycznie zmodyfikowanych (Dz.U. Nr 76 poz.811) [1] GMO to organizm inny niż organizm człowieka, w którym materiał genetyczny został zmieniony w sposób nie zachodzący w warunkach naturalnych wskutek krzyżowania lub naturalnej rekombinacji.

Modyfikacje, jakim podlegają organizmy można podzielić na trzy grupy:

• Zmieniona zostaje aktywność genów naturalnie występujących w danych organizmie.
• Do organizmu wprowadzone zostają dodatkowe kopie jego własnych genów.
• Wprowadzany gen pochodzi z organizmu innego gatunku.

Modyfikacje genetyczne budzące najwięcej kontrowersji to przeważnie wprowadzenie genów pochodzących z innych gatunków, które nadają modyfikowanemu organizmowi pożądaną cechę, nie występującą u niego naturalnie.

Główne zastosowania modyfikacji:

• zmodyfikowane mikroorganizmy są używane do produkcji pewnych substancji chemicznych, takich jak np. insulina,
• modyfikowanie roślin pozwala dodać/wzmocnić cechy zwiększające opłacalność produkcji.
  

Modyfikacje genetyczne w rolnictwie

Modyfikacje roślin uprawnych polegają przede wszystkim na wprowadzeniu lub usunięciu z nich określonych genów. Modyfikacje mają przede wszystkim na celu:

• zwiększenie odporność na herbicydy i szkodniki,
• zwiększenie odporność na infekcje wirusowe, bakteryjne i grzybowe,
• zwiększenie tolerancji na stres abiotyczny (głównie zmiany klimatyczne),
• przedłużenie trwałości owoców,
• poprawę składu kwasów tłuszczowych oraz aminokwasów białek,
• unormowanie stężenia fitoestrogenów,
• zwiększenie zawartości suchej masy,
• zmianę zawartości węglowodanów, karotenoidów i witamin,
• usunięcie składników antyżywieniowych - toksyn, związków utrudniających przyswajanie składników, związków które podczas obróbki kulinarnej ulegają reakcjom chemicznym wytwarzając toksyny, zwiększając np. zawartość nutraceutyków, czyli substancji niezbędnych dla zdrowia,

Na świecie najczęściej modyfikowanymi roślinami są: kukurydza, pomidory, soja, ziemniaki, bawełna, melony, tytoń. W Europie najczęściej modyfikuje się: kukurydzę, rzepak, buraki cukrowe, ziemniaki.

Kraje produkujące najwięcej GMO to w kolejności: USA, Argentyna, Kanada, Brazylia, Chiny, RPA,

Przykłady organizmów transgenicznych w rolnictwie:

• transgeniczne pomidory o przedłużonej trwałości
• transgeniczne rośliny tytoniu, odporne na herbicydy

Tematy pokrewne:

• żywność modyfikowana genetyczn